Δύο παιδικές φίλες και μετέπειτα συνάδελφοι. Η Μυρτώ Μακρίδη και η Ιωάννα Ραμπαούνη. Ηθοποιοί, ταλανιζόμενοι από την ευρύτερη κρίση, αποφάσισαν αντί να μιζεριάσουν να δημιουργήσουν. Έτσι ήρθε το πρώτο παιδικό έργο-παραμύθι το ΠΑΤΑΤΑΤΙ. Μια ιστορία φιλίας και αλληλεγγύης, όπως ακριβώς και η δικιά τους. Μαζί ήρθε και η θεατρική ομάδα Ντούθ. Δηλαδή πέραν της Μυρτούς και της Ιωάννας, οι στενότεροι εκ των συνεργατών τους, η Βάσια Αταριάν και ο Δημήτρης Τάσαινας. Τους συναντήσαμε σε μια γειτονιά της Αθήνας (τα ¾ της ομάδας). Μας μίλησαν για την φιλία, την αλληλεγγύη, το παιδικό θέατρο, τα μελλοντικά τους σχέδια.

Omada Ntouth 8

Πείτε λίγο για την ομάδα Ντουθ; Ποιοι είστε, πώς ξεκίνησε;
Ιωάννα: Η ομάδα δεν ξεκίνησε με εμάς τους τέσσερις, βασικά δεν ξεκίνησε καν ως ομάδα. Ξεκίνησε με την Μυρτώ και την Ιωάννα για να φτιάξουμε το ΠΑΤΑΤΑΤΙ. Σε αυτή την προσπάθεια βοήθησαν πολλοί άνθρωποι μεταξύ αυτών και ο Δημήτρης Τάσαινας ως μουσικός και η Βάσια στη σκηνοθεσία.
Μυρτώ: Ο Δημήτρης μας έγραψε τη μουσική και η Βάσια βοηθούσε σκηνοθετικά αλλά και με όποιο άλλο τρόπο. Στην ουσία δεν ήταν μια εξαρχής επιλογή να κάνουμε μια ομάδα, απλά προέκυψε.
Ιωάννα: Και μας άρεσε που τελικά που έγινε έτσι. Χωρίς κάποιο σχεδιασμό. Εμείς ξεκινήσαμε σαν παιδικές φίλες και συνάδελφοι να γράψουμε το ΠΑΤΑΤΑΤΙ. Η αρχική ιδέα ήταν να παίζουμε μόνο σε παιδικούς σταθμούς. Όταν όμως το πράγμα άνοιξε κάπως ψάξαμε για συνεργάτες, ανάμεσα σε φίλους και έτσι προέκυψε και η συνεργασία με τον Δημήτρη και την Βάσια.

Το ΠΑΤΑΤΑΤΙ όμως αν κατάλαβα καλά το έχετε γράψει εσείς οι δύο (Μυρτώ και Ιωάννα);
Μυρτώ: Ναι, είναι δουλειά του πυρήνα της ομάδας Ντουθ. Είναι η ιστορία για δύο πατάτες φίλες, εκ των οποίων η μία έχει εκδιωχθεί από την Υπηρεσία Ελέγχου Πατάτας και όλη ιστορία έχει να κάνει με το πώς η φίλη της ψάχνει να  την βρει σε όλο τον κόσμο για να την γυρίσει πίσω.
Ιωάννα: Να σημειωθεί ότι η Πατάτα διώχνεται από την Υπηρεσία Ελέγχου Πατάτας επειδή έχει τρεις λακκούβες. Θέλαμε κάτι που να είναι παράλογο.
Μυρτώ: Γιατί ούτως, ή άλλως αυτός ο παραλογισμός είναι στα φόρτε του.

Omada Ntouth 4

Μου φαίνεται λίγο πολιτικό αυτό.
Μυρτώ: Ναι είναι. Αφού και ο ίδιος ο ρατσισμός είναι κάτι το παράλογο. Εννοώ και οι κατηγορίες ανθρώπων που είναι λίγο διαφορετικοί είναι απόλυτα παράλογες. Θέλαμε αυτό με κάποιο τρόπο να βγει.
Ιωάννα: Βασίζεται στην ιδέα του παραλόγου. Μέσα στο ταξίδι της η πατάτα μας συναντάει και διαφορετικών ειδών πατάτες τις οποίες αντιμετωπίζει σαν χαρακτήρες.
Μυρτώ: Δεν με ενοχλεί, ας πούμε, εμένα ως πατάτα που είσαι Ισπανός, με ενοχλεί που τώρα δεν θέλω να χορέψω. Κατάλαβες, σε ανθρώπινο επίπεδο.
Ιωάννα: Οι διαφοροποιήσεις είναι ανθρώπινες και σε καμία περίπτωση εθνικές. Έχει μια αρχική διαφοροποίηση που υπάρχει στη ζωή και έχει ενδιαφέρον αυτό, το ότι όλοι μας είμαστε εν δυνάμει διαφορετικοί. Η διαφορετικότητα έχει ενδιαφέρον και να την αντιμετωπίζεις και να την γνωρίζεις. Από εκεί και πέρα όμως η σχέση που δημιουργείται με την κάθε μια πατάτα δεν βασίζεται σε αυτή τη διαφορετικότητα, αλλά στο γεγονός ότι ζητάει βοήθεια να πάει ένα βήμα παρακάτω. Και στο τέλος επιστρέφει πίσω και ξαναενώνεται με τη φίλη της.

Επειδή μου είπατε ότι είστε παιδικές φίλες, υπάρχει κάτι το βιωματικό στην ιστορία σας;
Μυρτώ: Δεν είναι σε προσωπικό επίπεδο. Φυσικά και υπάρχει. Αλλά δεν έγινε από πρόθεση. Δηλαδή «έλα να γράψουμε την ιστορία μας».
Ιωάννα: Ναι, γράψαμε για φίλες για να μην γράψουμε για πριγκίπισσα και πρίγκιπα. Για να έχει την έννοια της αλληλεγγύης και της φιλίας.

Πώς ήταν η εμπειρία σας στο θέατρο;
Μυρτώ: Πήγε πάρα πολύ καλά. Ήταν μια σημαντική εμπειρία. Τώρα παίζουμε σε σχολεία και σε παιδικούς σταθμούς. Σε παιδιά από 2,5 έως 10 ετών. Και πέρα από σχολεία παίζουμε και σε διάφορα φεστιβάλ και εκδηλώσεις.

Θα σας ρωτήσω αυτή την στερεοτυπική ερώτηση του πόσο δύσκολο είναι να παίζεις μπροστά σε παιδιά;
Μυρτώ: θα σου απαντήσουμε μάλλον λίγο διαφορετικά εδώ. Για μένα είναι ότι καλύτερο έχω κάνει ποτέ στη ζωή μου. Θα ήθελα να μην ξαναπαίξω ποτέ σε ενήλικες αλλά μόνο σε παιδάκια.
Ιωάννα: Θα απαντήσουμε διαφορετικά γιατί η Μυρτώ κρατάει έναν ρόλο που είναι συνεχόμενα επί σκηνής και σε απευθείας σύνδεση με τα παιδιά. Είναι πιο διαδραστικός ο ρόλος της. Είναι πιο σαφής ο ρόλος της, τύπου αρχίζω και σας αφηγούμε από την αρχή μέχρι το τέλος. Έτσι εγώ, εκτός από το ότι κάνω και λίγο τον κακό (Υπηρεσία Ελέγχου Πατάτας) είμαι μέρος της αφήγησής της. Δεν έχω μια απευθείας επικοινωνία.
Μυρτώ: Ξέρεις γιατί είναι πολύ ωραίο με τα παιδιά. Τους δείχνεις κάτι, είτε είναι παράσταση είτε το καινούργιο σου ρούχο και έχουν την απόλυτη ειλικρίνεια να εκφραστούν. «Είναι χάλια η μπλούζα σου» ή είναι «χάλια η παράσταση». Ή πάλι με απόλυτη ειλικρίνεια «ήτανε πάρα πολύ ωραία, πέρασα φανταστικά». Δεν έχουν τα παιδιά προλάβει να επηρεαστούν από τα γύρω γύρω πράγματα που απασχολούν εμάς. Υπάρχει μια αμεσότητα στην αντίδραση. Κάποια στιγμή η μια από τις δύο πατάτες φτάνει στο Βόρειο Πόλο και είναι πάρα πολύ ωραίο που σαν ρόλος λες «κάνει πάρα πολύ κρύο» και πολλές φορές απαντάνε «ε και γιατί δεν πήρες το μπουφάν σου;».
Βάσια: Αυτή η αμεσότητα είναι το ωραίο και το διαφορετικό με τα παιδιά. Εγώ έχω ακούσει ένα πολύ ωραίο. Ήμουν ανάμεσα στους θεατές στις πρώτες παραστάσεις. Στη φάση λοιπόν που η πατάτα μας πάει στην Αμερική λέει το παιδάκι «Ηλίθιοι Αμερικάνοι» και απαντάει η μαμά «Μπράβο παιδί μου» (Γέλια).
Ιωάννα: Τα παιδιά μας βοήθησαν ακόμα και όταν το σκεφτόμασταν όλο αυτό και το γράφαμε. Τα παιδιά του περιβάλλοντος μας που το συζητάγαμε. Δεν έχουν αυτή την προσέγγιση των λεπτών αποχρώσεων που μπορεί να σε αποπροσανατολίσει τελείως.
Μυρτώ: Να πω και κάτι άλλο. Τόσο καιρό στα δελτία τύπου λέγαμε ότι είναι ένα παραμύθι για την αλληλεγγύη. Δύσκολη λέξη. Όμως όσες φορές, και ειδικά τώρα που παίζουμε σε σχολεία και είναι ακόμα πιο άμεσα απ’ ότι στο θέατρο, ζητάω τη βοήθειά τους. Και τους λέω ελάτε να με βοηθήσετε να βρω την φίλη μου ταυτίζονται. Τους βγαίνει τόσο αυθόρμητα αυτή η αλληλεγγύη. Και είναι και χαρούμενοι μετά το τέλος. Αισθάνονται ότι έχουν συμβάλλει.

Omada Ntouth 6

Δηλαδή για εσάς παίρνετε περισσότερα πράγματα από τους θεατές παιδιά;
Μυρτώ: Φυσικά παίρνεις πολύ περισσότερα απ’ ότι από τους ενήλικες.
Ιωάννα: Ναι, συνήθως οι ενήλικες θα σου απαντήσουν με κονφορμισμούς.
Μυρτώ: Με τους ενήλικες και βάζω και τον εαυτό μου μέσα ως θεατή άλλων παραστάσεων, είναι πολύ δύσκολο να καταλάβεις το βλέμμα. Εννοώ δεν μπορείς να αντιληφθείς αν του αρέσει ή όχι. Με τα παιδιά είναι εντελώς αντίθετα. Σου μιλάνε με όλο τους το σώμα. Αυτό που κάνουν που σηκώνονται για να μας βλέπουν καλύτερα είναι ας πούμε μια ένδειξη. Αν κάτι τους ενθουσιάσει μπορεί και να σηκωθούν να μπουν μέσα σε αυτό.
Βάσια: Το βλέμμα τους σου δείχνει πολύ καθαρά τι νιώθουν.

Αλλάξατε τον τρόπο που παίζετε κάνοντας αυτό το παιδικό; Σας επηρέασε;
Ιωάννα: Κοίτα, εγώ είχα συμμετάσχει σε παραστάσεις που ήμουν μέρος ενός συνόλου και δεν είχα τόσο χώρο. Οπότε είναι ούτως ή άλλως μια πρωτόγνωρη εμπειρία. Φαντάζομαι όμως ότι είναι λίγο διαφορετικό, με την έννοια ότι μάλλον παίζεις καλύτερα. Δηλαδή πολύ πιο ευθεία.
Βάσια: Εγώ δεν ξέρω υποκριτικά, αλλά έχω την αίσθηση ότι είναι οι πιο σκληροί κριτές. Ενδεχομένως ένα ενήλικο κοινό να μπορείς σε μια δύσκολη μέρα να μην το χάσεις. Να βγεις και να παίξεις λίγο τεχνικά και να τα καταφέρεις. Αλλά σε παιδιά αν δεν είσαι πραγματικά εκεί νομίζω θα τα χάσεις. Καταλαβαίνουν πιο εύκολα αν τους κοροϊδεύεις. Από την άλλη πιστεύω ότι δεν πρέπει να έχει διαφορά το πως στήνεις μια παράσταση ούτε το πώς παίζεις. Πρέπει να κάνεις ακριβώς τα ίδια πράγματα.

Πείτε μου λίγο μια στιγμή από το ΠΑΤΑΤΑΤΙ που ακόμα θυμάστε;
Μυρτώ: Εμένα που έχει μείνει από τις πρώτες παραστάσεις ένα πιτσιρίκι που ήταν αρκετά καθηλωμένο και όταν ακούστηκε η ατάκα «όλες οι πατάτες είναι ελεύθερες» έκανε ένα «ουφ». Είχε πραγματικά αγχωθεί και στεναχωρηθεί. Και σε τελείως προσωπικό επίπεδο ο Κωνσταντίνος ένα πιτσιρίκι του στενού περιβάλλοντος μου που πάει και βλέπει άλλες παραστάσεις και μετά λέει πάμε να δούμε το ΠΑΤΑΤΑΤΙ.
Ιωάννα: Εμένα η ανιψιά μου, γιατί τώρα που ετοιμάζουμε το καινούργιο προσπαθούμε και μιλάμε με παιδάκια, τη ρώτησα αν βλέπει ποτέ όνειρα και μου απάντησε ότι έχει δει ένα εμένα και την Μυρτώ στο ΠΑΤΑΤΑΤΙ.
Μυρτώ: Άλλη μια φοβερή στιγμή είναι όταν λάβαμε ένα γράμμα από μια μαμά. Έλεγε ότι τα παιδιά της είδαν την παράσταση και τους άρεσε πάρα πολύ και έκαναν 2 ζωγραφιές και μας τις έστειλαν. Για μας είναι το ιδανικό κάποιος να φύγει από την παράσταση και να του μείνει κάτι.   

Τώρα που είστε και επισήμως από την αρχή τέσσερις, τι ετοιμάζετε;
Βάσια: Τώρα ετοιμάζουμε μια ακόμα παιδική παράσταση που έχει ως βάση τα όνειρα τους εφιάλτες και τον φόβο. Είναι για μένα πρώτη φορά που θα κάνω παιδικό. Έχουμε βρει κάποια συγκεκριμένα παραμύθια πάνω στα οποία θα το βασίζουμε και θα το πάμε παραπέρα.
Ιωάννα: Ναι έχουμε ένα βασικό σαν μπούσουλα που θα το διασκευάσουμε.
Mυρτώ: Το θέμα του φόβου είναι κάτι που μας απασχολεί πολύ ως ομάδα. Δεν θέλουμε όμως να έχουμε στις παραστάσεις καθόλου ύφος διδακτισμού. Δηλαδή δεν θα είναι μια παράσταση του τύπου λύση απέναντι στο φόβο.

Omada Ntouth 3

Στην ομάδα Ντουθ ανήκουν: Η Μυρτώ Μακρίδη, η Ιωάννα Ραμπαούνη (ηθοποιοί). Η Βάσια Αταριάν (θεατρολόγος – σκηνοθέτης) και ο Δημήτρης Τάσαινας (μουσικός).

Η σελίδα του ΠΑΤΑΤΑΤΙ και της ομάδας Ντούθ

Κείμενο: Κωστής Πιερίδης
Φωτογραφίες: Αλέξανδρος Ακρίβος